Şehir
7 kaynaklı kayıt · 5 doğrulanmış konum
Atlasta Samsun için 7 kayıt bulunuyor. Her kaydın kaynağı ve inceleme durumu kendi sayfasında yazar. Dağılım: 6 Evliyâ · 1 Şehîd.
Samsun'un Türkleşmesi sürecinde, 1071 Malazgirt sonrası Selçuklu fetihleri sırasında bölgede şehit düştüğü rivayet edilen bir derviş-gazidir; mezarı cami inşasından önce mevcuttu. Adıyla anılan mahalle ve camiye adını vermiştir. Kitabe bulunmadığından menkıbevi unsurlar taşır. (Kaynak: Doğu Karadeniz Kültür Envanteri Projesi, karadeniz.gov.tr; Kültür Envanteri – Kılıçdede Türbesi)
Şeyh
Anadolu Selçuklu döneminde yaşadığı tahmin edilen bir sûfî şeyhidir; kurduğu tekke nedeniyle Tekkeköy ilçesi adını ondan almıştır. Bazı rivayetlerde Samsun'da medfun Seyyid Kutbiddin'in kardeşi olarak anılır. Camisi ve türbesi belgeli olmakla birlikte kesin tarih içeren kitabe bulunmaz. (Kaynak: Tekkeköy Kaymakamlığı, tekkekoy.gov.tr; Kültür Envanteri)
Ladik merkez Bahşi mahallesinde, halk arasında 'Kümbet' diye bilinen sekizgen planlı türbede medfun, Canik Beyliği–erken Osmanlı dönemine tarihlenen bir zattır; arşiv kayıtlarında Sâdullah Paşa, halk arasında Sunullah Paşa olarak anılır. Türbe hem Evliyâ Çelebi'nin Seyahatnâme'sinde hem Hüseyin Hüsameddin'in Amasya Tarihi'nde geçer. Kitabesi olmadığından kesin tarih bilinmez. (Kaynak: Evliyâ Çelebi, Seyahatnâme; Hüseyin Hüsameddin, Amasya Tarihi; Ladik Belediyesi)
Ladik'in yaklaşık 27 km doğusunda kendi adını taşıyan Kara Abdal köyü mezarlığında medfun, abdal/derviş geleneğine mensup bir velîdir; köy ve türbe en geç 1633 öncesine tarihlenir. Evliyâ Çelebi Seyahatnâme'sinde bu zattan söz eder. Kitabe bulunmadığından doğum-ölüm tarihi belgelenememiştir. (Kaynak: Evliyâ Çelebi, Seyahatnâme; Ahsen Vakfı / evliyalar.net)
Samsun İlkadım ilçesi Cedit Mahallesi'nde adına bir cami ve türbe bulunan, halk arasında veli olarak anılan bir zattır. Hakkında kitabe veya kesin tarihî kayıt bulunmadığından kimliği ve yaşadığı dönem net değildir; menkıbeye göre arkadaşlarıyla birlikte şehit düştüğü rivayet edilir.
Hazretleri
Samsun'da medfun, halk arasında Abdülkàdir-i Geylânî neslinden geldiği rivayet edilen bir zattır. Adına yapılan cami ve türbe Samsun İlkadım ilçesi Kökçüoğlu Mahallesi'ndeki tarihî mezarlık içindedir; yapının erken tarihli olduğu, 19. yüzyılda Haznedarzâde ailesi tarafından yeniden inşa/onarım gördüğü kaydedilir.
Hazretleri
Rufâî tarikatına mensup, Anadolu'da Rufâîliğin yayılmasında rol oynadığı kabul edilen bir mutasavvıftır. Rivayete göre Ladik (Samsun) yöresinde faaliyet göstermiş, burada şehit düşmüş ve vasiyeti üzerine Ladik'e defnedilmiştir. Türbesi Ladik ilçe merkezinde Koğa Mahallesi'ndedir; yapı kesme taş ve tuğladan, kare planlı olup içinde yedi sanduka bulunur.
