Asıl adı Muhammed Şemsüddîn olan Emîr Sultan, kaynaklarda bildirildiğine göre 1368 (H.770) yılında Buhârâ'da dünyaya geldi. Babası, çömlekçilikle uğraşan ve Nakşibendî yolundan bir velî olarak anılan Emîr Külâl'dir. Annesini küçük yaşta kaybetti; eğitiminde babasının Peygamber sevgisi, doğruluk ve Kur'ân-ı kerîm öğrenimine verdiği önem belirleyici oldu. Tasavvuf büyüklerinin sohbetlerinde yetişti, hac ibâdetini yerine getirdi ve bir süre Medîne'de kalmayı düşündü. Kaynaklarda nakledildiğine göre, gördüğü bir işâret üzerine Anadolu'ya (Diyâr-ı Rûm) yöneldi ve sonunda Bursa'ya yerleşti. Yıldırım Bâyezîd'in kızı Hundî Fâtıma Sultan ile evlenince 'Emîr Sultan' unvanıyla anıldı; doğduğu yere ve seyyid soyuna nispetle Buhârî ve Emîr Buhârî de denildi. Bursa'da pek çok talebe yetiştirdi; rivâyete göre Hacı Bayrâm-ı Velî ve Molla Fenârî gibi isimler onun sohbetinde bulundu. Talebelerini dünya hırsından sakındırır, nefisle mücâdeleyi ve riyâdan kaçınmayı öğütlerdi. Kaynaklarda ona dâir birçok kerâmet nakledilir; bunlar arasında duâsıyla kuruyan bahçelerin canlanması, hastalara şifâ olan yazılı duâları ve Ulu Câmi'nin yapımı sırasındaki manevî yardımları sayılır. 1430 (H.833) yılında Bursa'da vebâ hastalığından vefât etti; vasiyeti üzerine cenâze namazını Hacı Bayrâm-ı Velî kıldırdı. Bursa'nın doğu tarafında yüksekçe bir yere defnedildi ve bu semt onun adıyla anılır oldu.
Kaynaklar
- EMÎR SULTAN KÜLLİYESİ — TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
- TDV İslâm Ansiklopedisi (DİA) · c.11 s.146-148
- EMÎR SULTAN — Hüseyin Algül, Nihat Azamat
- TDV İslâm Ansiklopedisi — EMÎR SULTAN — Hüseyin Algül, Nihat Azamat
- TDV İslâm Ansiklopedisi — EMÎR SULTAN KÜLLİYESİ — TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
- İslâm Âlimleri Ansiklopedisi · c.13 s.211
- Zübdet-ül-Menâkıb (Üniversite Kütüphânesi No: 2370)
- Güldeste-i Riyâz-ı İrfân; s.70
- Tuhfet-ül-Ahbâb; c.1, s.33
- Yâdigâr-ı Şems; s.4
- Şakâyık-ı Nu'mâniyye Tercümesi; s.76
- İslâm Âlimleri Ansiklopedisi; c.11, s.356
- Hulâsat-ül-Vefeyât; v-8
- Tâc-üt-Tevârih; c.5, s.44
- Menâkıb-ı Emîr Sultan (Bâyezîd Umûmî Kütüphânesi No: 3832)
- Tam İlmihâl Seâdet-i Ebediyye (49. Baskı); s.1074
- Menâkıb-ı Emîr Sultan (Üniversite Kütüphânesi No: 6412)
- Vefeyâtnâme (Baldırzâde); v-3
- Menâkıb-ı Emîr Sultan (Süleymâniye Kütüphânesi, Hacı Mahmûd kısmı No: 4564)
- Sicilli Osmânî; c.3, s.159
- Kitâbü Cevâhirnâme
