Asıl adı Muhammed bin Feramuz olan Molla Hüsrev, Sivas ile Tokat arasındaki Kargın köyünde dünyaya geldi; doğum yılı bilinmemektedir. Eniştesi Hüsrev Bey'in yanında büyüdüğü için "Hüsrev kayını" diye anılmış, zamanla "Molla Hüsrev" adıyla tanınmıştır. Burhâneddîn Haydar Hirevî ve devrinin diğer âlimlerinden ilim tahsil ettikten sonra Edirne'de Şâh Melik ve Çelebî medreselerinde müderrislik yaptı. 1429'da (H.832) kadıaskerliğe getirildi ve Fâtih Sultan Mehmed döneminde de bu görevini sürdürdü. Sultan İkinci Murad'ın tahtla ilgili gelişmeleri sırasında Şehzâde Mehmed'e refakat etmek üzere Manisa'ya gitmeyi tercih etti; Fâtih yeniden tahta geçince İstanbul'a dönerek Galata ve Üsküdar kadılıklarıyla Ayasofya müderrisliğine tayin edildi. 1460'ta (H.865) şeyhülislâmlığa getirildi ve bu görevi yirmi yıl yürüttü. Orta boylu, gür sakallı, heybetli ve tevazu sahibi bir zat olarak tarif edilir; yalnızlığı sever, odasını kendisi süpürür, kandilini kendisi yakardı. Fâtih onu "zamanımızın Ebû Hanîfe'si" diyerek takdir etmiştir. Birçok talebe yetiştiren değerli bir fıkıh âlimi ve aynı zamanda şair olan Molla Hüsrev, her gün iki yaprak yazmayı âdet edinmiş, geriye kendi el yazısıyla pek çok nefis eser bırakmıştır. En önemli eseri, Osmanlı medreselerinde ders kitabı olarak okutulan Dürer-ül-Hükkâm'dır. 1480'de (H.885) İstanbul'da vefat etti; cenaze namazı Fâtih Camii'nde kılındıktan sonra Bursa'ya götürülerek Emir Sultan'ın kabrinin doğusunda kendi yaptırdığı medresenin bahçesine defnedildi.
Kaynaklar
- İslâm Âlimleri Ansiklopedisi · c. 12, s. 302
- TDV İslâm Ansiklopedisi (DİA) · c. 30, s. 252-254, “MOLLA HÜSREV” maddesi
- Evliyalar Ansiklopedisi · “Bursa Evliyâları” maddesi
- Mu‘cemü’l-müellifîn — Ömer Rızâ Kehhâle
- ed-Dav’ü’l-lâmi‘ — Şemseddin es-Sehâvî
- Şezerâtü’z-zeheb — İbnü’l-İmâd el-Hanbelî
- el-Fevâidü’l-behiyye — Abdülhay el-Leknevî
- Hediyyetü’l-ârifîn: Esmâü’l-müellifîn ve âsârü’l-musannifîn — Bağdatlı İsmâil Paşa
- Şakâyık-ı Nuʿmâniyye Tercümesi (Hadâiku’ş-Şekāik) — Mecdî Mehmed Efendi
- Devhat-ül-Meşâyıh; s.8
- Gurer ve Dürer Mukaddimesi
- Keşfü’z-zunûn — Kâtib Çelebi
- Geschichte der arabischen Litteratur (GAL) — Carl Brockelmann
- Tam İlmihâl Seâdet-i Ebediyye — Hüseyin Hilmi Işık
- Rehber Ansiklopedisi
Bu kaydın kaynakları aşağıdadır (Kaynak Zorunluluğu).
Bu kayıtta bir hata mı gördünüz? Kaynağıyla düzeltme önerin
Kalıcı kimlik: EA-Z-000034 · bu adres kaydın adı değişse de aynı kayda gider; atıfta bunu kullanın.
Dış kayıtlar: TDV İslâm Ansiklopedisi maddesi